Piket Hoofdactie Centrum: “Informatie verzamelen en duiden”

27 december 2021

Bij grootschalige incidenten gaan de actiecentra van de brandweer, politie en GHOR aan het werk. Elk actiecentrum haalt informatie op en onderzoekt wat de (mogelijke) effecten op de eigen kolom zijn. In dit verhaal lichten we het actiecentrum van de GHOR uit, de Geneeskundige Hulpverleningsorganisatie in de Regio – onderdeel van de VRH. De GHOR overziet in regio Haaglanden het functioneren van een netwerk van 60.000 zorgprofessionals. Als Hoofdactie Centrum (HAC) ben je werkzaam in het Actiecentrum van de GHOR. Maar wat houdt deze piketfunctie precies in, wanneer kom je in actie en wat moet je ervoor doen om dit piket te kunnen uitvoeren? Patrick is sinds 2017 HAC en neemt ons mee in zijn verhaal.

Patrick voor de ambulance auto

Je wordt niet zomaar een HAC

“Om HAC te worden, hoef je niet persé werkzaam te zijn bij GHOR. Regulier ben ik werkzaam als Senior Kwaliteitsadviseur vanuit de directie bedrijfsvoering van de VRH. Voor de piketfunctie moet je twee uitgebreide opleidingen aan de GHOR academie volgen. Eerst volgde ik de opleiding tot Hoofd Informatie Geneeskundige Zorg (HIN) en aansluitend de opleiding voor Hoofd Ondersteuning (HON). Om een actueel beeld te krijgen van wat er tijdens een incident in het geneeskundig netwerk speelt, haalt de HIN de informatie op en heeft contact met de partners. De HON duidt de informatie, denkt scenario’s uit en komt met adviezen/oplossingen. In regio Haaglanden staat permanent één HAC op hard piket en kan direct opkomen. Bij grote incidenten zijn vaak twee HAC functionarisen in het Actiecentrum Geneeskundige Zorg aan het werk. De ene functionaris neemt de rol als HIN en de ander als HON. Er komt veel informatie binnen en deze wil je snel benutten, het is af en toe dan ook best een uitdaging!”

In alle hectiek informatie prioriteren en adviezen geven

"Vanaf GRIP 2 gaat de HAC in het actiecentrum aan het werk. GRIP staat voor ‘Gecoördineerde Regionale Incidentenbestrijdingsprocedure’. Het gaat dan om een grootschalig incident waar alle hulpdiensten samen moet werken. Patrick vertelt: “Als HAC heb je één keer in de zes weken piket van één week lang. Zodra ik in mijn dienstweek gealarmeerd word, heb ik een opkomsttijd van 45 minuten en moet ik binnen die tijd op het actiecentrum aanwezig zijn. Eenmaal daar kijk ik naar wat voor invloed het incident op de geneeskundige keten heeft en waar de knelpunten liggen. Dit doe ik door het monitoren van de beschikbare informatie. Hierbij check ik onder andere onze eigen informatiesystemen, houd ik de mediakanalen in de gaten en heb ik contact met de partners uit het zorgnetwerk. Vervolgens probeer ik de informatie te duiden en geef ik mijn adviezen/oplossingen mee aan mijn Algemeen Commandant Geneeskundig (ACGZ). Deze neemt dit weer mee naar het Regionaal Operationeel Team (ROT). Binnen dit overleg vindt afstemming plaats tussen alle hulpdiensten en de gemeente om het incident en de effecten daaruit op afstand in goede banen te begeleiden. Ook bij GRIP 1 en incidenten met veel slachtoffers heeft de HAC een ondersteunende rol. Zelfs wanneer er geen grote incidenten zijn, denk aan een grote demonstratie, verkennen we continue de actualiteiten om te bekijken wat een probleem zou kunnen opleveren.”

Een bijdrage aan de maatschappij leveren

“GRIP 2 incidenten komen gelukkig niet vaak voor, maar toch ben ik in vier jaar tijd een aantal keer ingezet voor grote incidenten. Een paar voorbeelden hiervan zijn: een instorting na een gasexplosie in een portiekwoning, uitval van telecomvoorzieningen en de vonkenregen in Scheveningen tijdens oud en nieuw. Die laatste was ook echt wel even spannend. We hadden even het idee dat heel Scheveningen in brand zou komen te staan. Ik heb mijzelf vragen moeten stellen als: Hoeveel slachtoffers komen hieruit? Hoeveel zorginstellingen worden hierdoor geraakt? Zijn deze in staat om zelfstandig te handelen, bijvoorbeeld wanneer een verpleeg- of verzorgingshuis moet ontruimen? Je moet snel kunnen schakelen met alle informatie die op je afkomt en deze kunnen duiden.”

“Voor oud en nieuw ligt er een heel draaiboek klaar en zijn we er ook om op grote incidenten zoals de vonkenregen in te spelen. Vanaf 19:00 uur zitten we op het actiecentrum en monitoren we alles totdat de verkeersstromen tot rust komen en het aantal ambulanceritten in de nacht afnemen. Daarbij stellen wij ook de eindcijfers op; het totaaloverzicht van het aantal slachtoffers. Het piket is echt een verrijking van mijn reguliere functie en geeft precies de uitdaging die ik naast kantoorwerk nodig heb. Daarbij vind ik het ook gaaf dat ik een bijdrage kan leveren aan een veiligere maatschappij. Ik hoop dat nog een lange tijd te kunnen doen!”